Abagore bakora ubucuruzi bwambukiranya imipaka bagaragaje ibibateza igihombo
AI summary
Abagore bakora ubucuruzi bwambukiranya imipaka bagaragaje ko kubura igishoro gihagije, ingendo zihenze, igihombo no kutabona amakuru ahagije biri mu bibazo byugarije iterambere ry’ubucuruzi bwabo.
Ibi byagaragajwe n’ubushakashatsi bwakozwe mu mpera za 2025, bwakorewe ku bagore barenga 400 bakora ubucuruzi bwambukiranya imipaka ku mipaka ya Rusizi I na II, Rubavu, Cyanika na Rusumo.
Ubushakashatsi bwakozwe na Réseau des Femmes ku bufatanye na International Trade Centre (ITC), bugamije kugaragaza imbogamizi abagore bahura na zo no gufasha mu gutekereza ku bisubizo byazikemura.
Muri bo, 77.9% ni abadandaza, 18% batwarira abandi ibicuruzwa, mu gihe 4.1% ari abikorera ku giti cyabo.
Mu buryo bwo gutwara ibicuruzwa, 42.2% bakoresha amagare, 36.5% bakoresha moto, naho 21.3% bakoresha amaguru.
Ku bijyanye n’imbogamizi bahura na zo, 24% bavuze ko ibicuruzwa byabo bihomba, 18.4% bagaragaza ko ingendo zihenze, 17.6% bakabura amakuru ahagije, 11% bakavuga ko bahura n’ihohoterwa, 6.9% bakagira imbogamizi z’indimi, naho 6.2% bakavuga ko imisoro iri hejuru.
Ubushakashatsi kandi bugaragaza ko hagati ya 73% na 81% by’abagore babajijwe bakunze kubura amafaranga yo gushora mu bucuruzi, mu gihe hagati ya 73% na 77% nta mutungo cyangwa ingwate bafite.
Hagati ya 6% na 23% bavuze ko kubona serivisi z’ibigo by’imari bibagora.
Ishimwe Nkindi Nadine, umukozi w’Umuryango Nyarwanda w’Abagore Bafite Ubumuga (UNABU), yavuze ko ubushakashatsi bwafashije kugaragaza imbogamizi abagore bahura na zo no gutekereza ku bisubizo byazikemura.
Ati: “Hakenewe kongerwa amahugurwa, amakuru, ubumenyi n’uburyo bwo kubona igishoro, kugira ngo abagore babashe gukora ubucuruzi bwabo neza.”
Senyabatera Jean Bosco, Umuyobozi Ushinzwe Igenamigambi muri CCOAIB, yavuze ko ubushakashatsi bugaragaza ko bamwe muri bo bagore batarasobanukirwa neza amategeko n’amabwiriza agenga ubucuruzi bakora.
Ati: “Igihugu kigomba gukomeza gukangurira abagore gukora ubucuruzi bubahiriza amategeko no kuzuza inshingano zabo zijyanye n’imisoro.”
Yasabye kandi ko abagore boroherezwa kubona inguzanyo n’ubundi buryo bwo kubona igishoro, kugira ngo babashe kwagura ibikorwa byabo, bave ku bucuruzi buto bajye ku mishinga minini iteguye neza.
Kabanyana Jeanine, Umunyamabanga wa Réseau des Femmes ku rwego rw’igihugu, yavuze ko ibyavuye mu bushakashatsi bikwiye gushingirwaho mu gufasha abagore no gutegura ibisubizo bihuye n’imbogamizi bagaragaje.
Ati: “Ibyavuye muri ubu bushakashatsi bigomba kuba ibyacu. Tuzakomeza gufasha abagore no gushyira mu bikorwa ingamba zishingiye ku bibazo n’imbogamizi byagaragajwe.”
Yasabye kandi ko abagabo bagira uruhare mu gukemura ibibazo bibangamiye abagore n’imiryango muri rusange.
Réseau des Femmes yasabye inzego za Leta, abikorera, imiryango itari iya Leta, ibigo by’imari n’abandi bafatanyabikorwa gukoresha ibyavuye muri ubu bushakashatsi mu gutegura ingamba n’ibikorwa bigamije gukemura ibibazo byagaragajwe n’abagore.
Kabanyana Jeanine, Umunyamabanga wa Réseau des Femmes ku rwego rw’igihugu
Uwimana Xaverine yasabye ko inzego zitandukanye zakoresha ubu bushakashatsi mu guteza imbere abagore
NDEKEZI JOHNSON / UMUSEKE.RW
Follow the story
About this article
- Length
- 419 words · 2 min read
- Published
- September 25, 2026
- Byline
- NDEKEZI Johnson
- Source
- Umuseke