Somaliland oo joojisey qiimo kordhin ay sameeyeen Shirkadaha Korontada

Xukuumadda Somaliland ayaa soo saartay go’aan lagu joojinayo qiimo-kordhin ay dhowaan sameeyeen qaar ka mid ah shirkadaha korontada ee ka hawlgala deegaannada Somaliland, iyadoo shacabka loogu baaqay inaanay bixin wax ka badan 59 senti oo dollar ah ($0.59) halkii unug ee koronto ah.

Guddoomiyaha Komishanka Nidaaminta Tamarta Somaliland, Cabdi Cige Axmed, ayaa sheegay in shirkadaha korontadu aanay awood u lahayn inay si iskood ah u kordhiyaan qiimaha adeegga ay bulshada siiyaan, isaga oo xusay in go’aaminta iyo wax-ka-beddelka qiimaha korontadu ay hoos yimaadaan awoodda hay’adda nidaaminta tamarta.

Guddoomiyuhu wuxuu si gaar ah ugu baaqay macaamiisha shirkadaha korontada inay ilaaliyaan xuquuqdooda, isla markaana aanay bixin lacag ka badan qiimaha uu Komishanku dejiyay.

“Shacabka waxaanu u sheegaynaa inaanay bixin karin qiime ka badan $0.59,” ayuu yidhi Cabdi Cige Axmed.

Shirkadaha korontada ee ilaa hadda sameeyay qiimo-kordhinta uu go’aankani khuseeyo ayaa kala ah Sompower, Indh-birta iyo Telesom Tec.

Komishanka Nidaaminta Tamarta ayaa shirkadahaas ku waajibiyay inay u hoggaansamaan qiimaha la dejiyay, isla markaana aanay macaamiisha ka qaadin lacag ka badan xaddiga loo oggol yahay.

Cabdi Cige Axmed ayaa caddeeyay in shirkaduhu aanay xaq u lahayn inay iskood u beddelaan qiimaha korontada, taas oo ka dhigan in wax kasta oo la xidhiidha kordhinta ama wax-ka-beddelka qiimaha adeegga ay tahay inay maraan habraaca iyo oggolaanshaha hay’adda u qaabilsan nidaaminta tamarta.

Go’aankan ayaa daba socda cabashooyin ka dhashay korodhka qiimaha korontada ee ay sameeyeen shirkadaha qaarkood, taas oo keentay in Komishanku soo saaro digniin iyo amar lagu ilaalinayo qiimaha rasmiga ah.

Dhinaca kale, Ururka Shirkadaha Korontada Somaliland ayaa war-saxaafadeed uu soo saaray 7-dii September 2026 ku sheegay in shirkadaha korontadu muddo lix bilood ah la tacaalayeen korodhka kharashaadka shidaalka iyo saadka ay ku shaqeeyaan.

Ururku wuxuu xusay in korodhka kharashaadka hawlgalka uu cadaadis dhaqaale saaray shirkadaha, isla markaana ay doonayaan in qiimaha korontada lagu saleeyo kharashaadka dhabta ah ee ku baxa soo saarista iyo gaadhsiinta adeegga macaamiisha.

Shirkadaha korontadu waxay si weyn ugu tiirsan yihiin shidaalka, qalabka farsamada, dayactirka matoorada iyo agabka kale ee lagama maarmaanka u ah hawlgalkooda. Sidaas darteed, isbeddelka ku yimaadda qiimaha shidaalka iyo saadka ayaa saamayn ku yeelan kara kharashaadka ay shirkaduhu ku bixiyaan adeegga korontada.

Hase yeeshee, Komishanka Nidaaminta Tamarta ayaa ku adkaystay in korodhka kharashaadka shirkaduhu aanu siinayn awood ay iskood ugu kordhiyaan qiimaha ay macaamiisha ka qaadaan, iyadoo wax-ka-beddel kasta uu u baahan yahay oggolaanshaha hay’adda.

Qiimaha korontada ayaa muddooyinkii dambe ka mid ahaa arrimaha sida weyn u saameeya nolosha qoysaska iyo hawlaha ganacsi ee Somaliland. Qoysaska isticmaala korontada guryaha, ganacsiyada yaryar, xarumaha adeegga iyo shirkadaha wax-soo-saarka ayaa dhammaantood ku tiirsan koronto joogto ah, taas oo kharashkeedu qayb weyn ka noqon karo miisaaniyaddooda maalinlaha ah.

Korodh kasta oo ku yimaadda qiimaha korontada wuxuu kordhin karaa kharashaadka qoysaska iyo ganacsatada, halka shirkadaha bixiya adeegga ay iyaguna wajahaan kharashaad la xidhiidha shidaalka, dayactirka iyo hawlgalka.

Sidaas darteed, go’aanka Komishanku wuxuu dib u soo celinayaa doodda ku saabsan sida loo heli karo dheelitir u dhexeeya ilaalinta awoodda dhaqaale ee macaamiisha iyo xaqiiqada kharashaadka ay la tacaalayaan shirkadaha korontadu.

Waxa sidoo kale muhiim noqonaysa in la caddeeyo habka loo kormeerayo fulinta go’aanka, tallaabooyinka laga qaadayo shirkadaha ku xadgudba iyo nidaamka ay macaamiishu cabashooyinka ugu gudbin karaan hay’adda.

Go’aanka hadda la shaaciyay wuxuu dhigaya in macaamiishu aanay bixin wax ka badan $0.59 halkii unug ee koronto ah, halka shirkadaha ay khusayso laga doonayo inay joojiyaan qiimo-kordhin kasta oo aan Komishanku oggolaan. Waxaana la sugayaa sida ay shirkaduhu uga jawaabaan amarka iyo tallaabooyinka ay hay’addu qaadi doonto si loo xaqiijiyo in qiimaha la dejiyay la dhaqan-geliyo.